Geslaagde dialoog tussen moslims en humanisten

In samenwerking met de Stichting Islam & Dialoog werd op zaterdag 16 februari 2008 een bijeenkomst in de Nieuwpoort in Alkmaar gehouden voor een dialoog tussen moslims en humanisten.

De Stichting Islam & Dialoog is in 1998 opgezet door Turkse Nederlanders. De initiatiefnemers en overige betrokkenen zijn mensen die enerzijds (vanuit hun religieuze identiteit) affiniteit hebben met de moslimgemeenschap en anderzijds met de overige deelgenoten van de Nederlandse samenleving. Vanuit die positie willen zij bijdragen aan de sociale en interreligieuze cohesie in dit land. Zij willen duidelijk maken dat het wezen van de Islam bestaat uit vrede, barmhartigheid, genade en tolerantie; dat twist, geweld en terreur diens essentie vreemd zijn; dat verder alle godsdiensten deze grondbeginselen gemeen hebben en derhalve alle strijd achterwege gelaten moet worden opdat we onze door oorlogen en twisten gekwelde aarde naar een vredige en gelukkige toekomst kunnen dragen.

Van beide organisaties waren zo’n 20 mensen aanwezig. De bijeenkomst begon om 16.00 uur. Na een welkomstwoord van Izzet Ozkan van de Stichting Islam & Dialoog, die benadrukte dat de Stichting Islam & Dialoog een brugfunctie wil vervullen tussen andersdenkenden, en Jan Fokkens, lid van de afdeling Alkmaar van het Humanistisch Verbond en initiatiefnemer tot en medeorganisator van deze bijeenkomst, hield voor het HV Alphons van Dijk, voormalig docent aan de Universiteit voor Humanistiek, een korte lezing van ca. 20 minuten over het mensbeeld vanuit humanistisch perspectief. Zijn rede (en dat geldt tevens voor die van Senay Cemek) kan hier, zoals men zal begrijpen, niet integraal worden opgenomen. Kernbegrippen uit zijn toespraak waren o.a. dat humanisten zich in het algemeen kenmerken door permanente zelfkritiek op basis van voortschrijdende inzichten. De begrippen goed en kwaad zijn volgens Van Dijk niet kosmisch maar komen vanuit de mens. Ter illustratie daarvan verwees Van Dijk naar een passage uit het boek ‘Berichten van het Blauwe huis’ van Hella Haasse. Ook had Van Dijk een mooi gedicht, getiteld ‘Mens’, meegebracht dat in een paar regels de belangrijkste levensvragen benoemt. (KLIK HIER om de hiervoor genoemde teksten in te zien) Ten slotte verduidelijkte hij voor de islamitische deelnemers de beginselverklaring van het HV.

Na Van Dijk hield Senay Cemek, Islamitisch theologe, namens Islam en Dialoog een toespraak. Kort samengevat verduidelijkte zij het mensbeeld vanuit islamitisch perspectief. Volgens de Islam is Allah de eigenaar van de schepping (en dus de mens). Allah is de eenheid, het begin en het eind. Zij sprak over de boodschap naar de mens. Die boodschap is dat Allah verantwoordelijk is voor alles en de mens beheerder is over vermogens die hem niet toebehoren. Een prominente taak voor moslims is jezelf ontwikkelen, kennis verwerven en te geloven in een zestal principes: geloof in Allah, de Engelen, de Profeet, de boeken, de laatste dag en de voorbeschikking.

Beide sprekers werd gevraagd een stelling te formuleren waarover in kleine groepjes gesproken zou kunnen worden. Alphons van Dijk stelde dat voor de dialoog tussen moslims en humanisten erkenning en herkenning van menselijkheid in grootheid en in zwakheid een belangrijk draagvlak kan bieden. Senay Cemek stelde dat centrale waarden als uitgangspunt moesten dienen voor een dialoog.

In vijf groepjes werd vervolgens onderling over de toespraken en de stellingen gesproken. In de plenaire terugkoppeling van de groepen bleek dat de gesprekken al snel veel verder gingen en dat vrijwel een ieder de tijd die hiervoor was ingeruimd te kort vond. Velen vonden een groot winstpunt dat er van beide kanten zoveel openheid was dat men elkaar zonder schroom durfde te bevragen en op een wijze dat vrijwel niemand zich in het defensief gedrukt voelde, met dien verstande dat in een enkele werkgroep de dialoog wat minder lukte en er te veel sprake was van het eenzijdig bevragen van de Islamitische gespreksdeelnemers, die daardoor (onbedoeld?) in de verdediging werden gedrongen.

Na een korte pauze werd een overheerlijke, door vrijwilligers van de Stichting Islam & Dialoog bereidde maaltijd, geserveerd. Tijdens de maaltijd konden de gesprekken gelukkig en welhaast vanzelfsprekend zonder moeite worden voortgezet.

Om 21.00 uur werd de bijeenkomst besloten nadat Izzet Ozkan en Jan Fokkens een dankwoord hadden gesproken. Beiden waren van mening dat dit initiatief een goed geslaagde start was. De sfeer was goed en er was vertrouwen in elkaar. Maar men was ook van mening dat dit initiatief pas echt geslaagd is als er meerdere keren en wellicht ook in andere vormen en eventueel op grotere schaal en zo mogelijk elders in het land een vervolg aan wordt gegeven. Beide organisaties spraken de intentie uit zich hiervoor in te zetten.

Geplaatst op maandag 18 februari 2008

Alle nieuws items

Nieuwsflits

Meld je aan voor de e-mail nieuwsflits van het Humanistisch Verbond, afd. Noord-Holland Noord